Giáo dục con trẻ hình thành thói quen rửa tay là một việc làm vô cùng quan trọng, giúp ngăn ngừa và phòng tránh lây lan bệnh tật, đặc biệt là phòng chống dịch bệnh Covid-19 hiện nay. Rửa tay đúng cách là một kỹ năng rất cần thiết cần dạy trẻ ngay từ nhỏ để trẻ có ý thức giữ gìn vệ sinh cá nhân và biết tự chăm sóc, bảo vệ sức khỏe của chính mình.
Trường Mẫu giáo Số 10 giới thiệu qui trình rửa tay đúng cách theo tiêu chuẩn của Bộ Y tế
1.Chuẩn bị:
- Vòi nước sạch.
- Xà phòng hoặc dung dịch rửa tay khử khuẩn.
- Giấy lau tay hoặc khăn tay (tốt nhất là giấy lau tay dùng một lần)
2.Các bước rửa tay cho bé:
Rửa tay đúng cách là rửa tay với xà phòng, đúng quy trình, dưới vòi nước sạch chảy và bao gồm 6 bước:
Bước 1: Làm ướt hai lòng bàn tay bằng nước, lấy xà phòng vào lòng bàn tay. Chà 2 lòng bàn tay vào nhau để tạo bọt.
Bước 2: Chà lòng bàn tay này lên mu và 4 kẽ ngoài các ngón tay của bàn tay kia và ngược lại.
Bước 3: Chà 2 lòng bàn tay vào nhau và rửa các kẽ ngón tay
Bước 4: Chà mu các ngón tay này lên lòng bàn tay kia và ngược lại (mu tay để khum khớp với lòng bàn tay).
Bước 5: Chà ngón cái của bàn tay này vào lòng bàn tay kia và ngược lại (lòng bàn tay ôm lấy ngón cái).
Bước 6: Xoay các đầu ngón tay của tay này vào lòng bàn tay kia và ngược lại. Rửa sạch tay dưới vòi nước chảy đến cổ tay và lau khô tay bằng khăn giấy.
Ngoài ra, bé cần tuân thủ thời gian rửa tay ít nhất trong 30 giây, mỗi thao tác thuộc bước 2,3,4,5 lặp lại tối thiểu 5 lần.
3. Những điều lưu ý khi thực hiện quy trình rửa tay
- Không rửa tay quá nhanh, rửa qua loa, là hành động quen thuộc trẻ thường mắc phải, bởi trẻ còn mải chơi và ít chú tâm tới vấn đề lâu hay nhanh. Với những gia đình mà cha mẹ cũng có thói quen này thì trẻ càng dễ lơ là.
- Không chỉ sau khi đi vệ sinh mới có các mầm bệnh bám theo mà bất kỳ khi nào trẻ chạm vào nút thang máy, các bề mặt công cộng và một số hoạt động như trước khi ăn, khi điều trị vết thương, khi xì mũi, ho hoặc hắt hơi, chạm vào động vật, rác thải, đất cát,.. thì đều có thể bị vi khuẩn tấn công, đặc biệt là trong mùa lạnh. Nếu không thường xuyên rửa tay, trẻ có thể sử dụng các chất khử trùng tay có hàm lượng cồn ít nhất là 60%.
- Không chỉ rửa bề mặt mà còn cần chú ý đến việc phải rửa các ngón tay, dưới móng tay và giữa các kẽ ngón tay thật kỹ.
- Cần lau khô bàn tay sau khi rửa tay bởi bàn tay ẩm ướt chính là môi trường lý tưởng để vi khuẩn ẩn nấp. Nên sử dụng khăn giấy để lau tay là tốt nhất. Nếu sử dụng máy sấy, nếu không đủ lâu sẽ không làm khô tay, nhưng nếu sử dụng quá lâu sẽ khiến da tay bị quá khô.
- Vi khuẩn sống trong chất nhờn của xà phòng, vì vậy phải làm sạch bánh xà phòng trước khi sử dụng. Sau khi sử dụng, cần dạy bé để xà phòng ở nơi khô ráo.
- Nên sử dụng nước rửa tay thay vì xà phòng bánh vì nó hiệu quả và ít bị nhiễm vi khuẩn hơn.
4. Cách tạo ra thói quen rửa tay cho trẻ
- Dạy những điều cơ bản về rửa tay cho trẻ
Đặt một chiếc ghế nhỏ trước bồn rửa tay
Đa phần các bồn rửa tay thường cao và trẻ em sẽ không với tới, vì thế hãy đặt một chiếc ghế với chiều cao đủ để khi trẻ đứng lên có thể rửa tay một cách dễ dàng.
Hãy đảm bảo các chân ghế được bọc cao su để hạn chế nguy cơ trẻ bị trượt trên sàn trơn nhé.
Nói với trẻ về mối nguy hại của vi trùng
Trẻ em thường sẽ không biết vi trùng là gì, cũng như những tác hại mà vi trùng mang lại. Vì thế hãy giải thích một cách đơn giản cho chúng biết về vi trùng, từ đó liên hệ đến việc rửa tay là vô cùng quan trọng giúp loại bỏ vi trùng.
Có thể sử dụng một video hoặc bài hát ngắn, thân thiện với trẻ em để minh họa, từ đó giúp trẻ có hứng thú hơn với việc rửa tay.
Chỉ cho trẻ cách nhấn vòi của dung dịch rửa tay
Hầu hết trẻ em sẽ không biết cách sử dụng các vòi nhấn của dung dịch rửa tay, vì thế hãy chỉ cho trẻ cách nhấn vòi xuống như thế nào là đúng để có thể lấy được dung dịch rửa tay.
Cha mẹ cũng nên trực tiếp thực hiện một vài lần để trẻ dễ dàng quan sát và làm theo.
Hướng dẫn cách sử dụng vòi nước
Chỉ cho trẻ cách bật vòi nước, nếu vòi nước nhà bạn có chế độ lạnh và nóng, hãy hướng dẫn kĩ trẻ sử dụng vòi lạnh để tránh bị bỏng.
Trẻ lớn hơn sẽ có thể thực hiện dễ dàng sau vài lần thực hiện, trong khi trẻ nhỏ có thể sẽ cần sự giúp đỡ trong vài tháng trước khi có thể thực hiện thuần thục.
Rửa tay trong 20-30 giây bên cạnh trẻ
Hầu hết các chuyên gia nói rằng 20-30 giây là cần thiết để loại bỏ hoàn toàn vi trùng. Hãy dành thời gian và thực hiện điều này cùng trẻ, có thể vừa thực hiện vừa hát một bài hát ngắn trong thời gian đó để tạo hứng thú cho trẻ.
Bạn cũng có thể mua một đồng hồ hẹn giờ nhỏ để đặt bên bồn rửa để giúp trẻ nhớ thời gian rửa.
Hướng dẫn trẻ rửa tay đúng cách
Chỉ cho con bạn cách rửa tay cho đến khi tất cả các bong bóng xà phòng được loại bỏ, kiểm tra giữa các ngón tay và trên mu bàn tay của trẻ xem đã hoàn toàn sạch xà phòng chưa.
Dặn dò trẻ tuyệt đối không được đưa tay chứa xà phòng vào miệng, hoặc đưa lên mắt, mũi nhé.
Hướng dẫn cách lau khô tay
Cuối cùng, chỉ cho trẻ cách lấy chiếc khăn từ móc và lau khô tay. Hãy chắc chắn rằng vị trí để khăn có chiều cao vừa tầm trẻ, để chúng có thể lấy một cách dễ dàng, tránh việc chúng bị té ngã.
Thiết lập thói quen rửa tay cho trẻ
Rửa tay thường xuyên
Trước khi bạn bắt đầu dạy trẻ rửa tay, hãy để trẻ quan sát bạn khi bạn rửa tay. Việc bạn làm vậy giúp trẻ thấy rằng rửa tay là một thói quen cần thiết, quan trọng mà ngay cả người lớn cũng phải làm một cách thường xuyên. Rửa tay nhanh chóng và hiệu quả trong các trường hợp sau để trẻ thấy và làm theo:
- Trước, trong, và sau khi nấu ăn.
- Trước khi ăn.
- Trước và sau khi điều trị vết thương.
- Trước và sau khi chăm sóc người ốm.
- Sau khi đi vệ sinh (đại tiện và tiểu tiện).
- Sau khi xì mũi, ho hoặc hắt hơi.
- Sau khi thay tã hoặc và vệ sinh cho trẻ đã sử dụng nhà vệ sinh.
- Sau khi chạm vào động vật, thức ăn gia súc hoặc chất thải động vật.
- Sau khi chạm rác.
Kết hợp rửa tay vào thói quen hàng ngày
Một khi bạn đã dạy một đứa trẻ cách rửa tay, hãy giữ cho việc làm này luôn mới mẻ bằng cách rửa tay nhiều lần trong ngày cùng nhau. Không cho trẻ làm các việc khác nếu chúng không chịu rửa tay.
Rửa tay trước khi ăn
Mỗi khi bạn chuẩn bị ăn, cho dù đó là một bữa ăn đầy đủ hay một bữa ăn nhẹ, hãy dành một phút để rửa tay cùng nhau. Không ăn hoặc thậm chí đặt thức ăn ra ngoài cho đến khi trẻ rửa tay, vì một số trẻ có thể thấy việc rửa tay là cồng kềnh và có thể từ chối nếu thực phẩm đã được đặt ra hoặc nhìn thấy.
Khen ngợi khi trẻ thực hiện tốt
Hành vi tốt được củng cố hiệu quả nhất thông qua lời khen ngợi. Khi một đứa trẻ rửa tay, hãy khen ngợi những nỗ lực của chúng, việc làm này sẽ giúp trẻ có động lực và vui vẻ thực hiện tiếp trong những lần tiếp theo.
